ذكر وقايع سال هفتاد و يكم از رحلت خير البشر در محرّم اين سال عبد الرحمن بن محمّد اشعث از بصره بيرون آمده به‌جانب حجاج متوجه شد . ميان هر دو گروه محاربات عظيم واقع شد و از هر دو جانب مردم بسيار به قتل رسيدند . و در آخر محرّم سنهء مذكوره لشكر عبد الرحمن سپاه حجّاج را منهزم گردانيده به كنار خندقى كه كنده بودند رسانيدند . چند كس در خندق هلاك شدند و نزديك به آن شد كه حجّاج روى از معركه برتافته به جانبى بدر رود كه به يك نگاه سفيان بن ابرد كلبى بر ميسرهء عبد الرحمن حمله آورده او را از جاى برداشت و ايشان روى به كوفه آوردند . عبد الرحمن و اكثر معارف اهل بصره با اهل ميسره موافقت نموده به كوفه رفتند و بقيّهء خلق بصره با عبد الرحمن بن عياش بن ربيعة بن عبد الملك بيعت كرده پنج شبانه‌روز با حجّاج مقاتله كردند ، آخر الامر عبد الرحمن بن عياش نيز به طرف كوفه رفته به عبد الرحمن اشعث پيوست . در روضة الصفا مسطور است كه چون عبد الرحمن بن عياش از جنگلگاه رويگردان شد حجاج فرمود تا ندا كردند كه از مخالفان فلان و فلان را امان نيست . چون ندا كردند و نام دو سه كس را بردند باقى تصوّر كردند كه ايشان را امان است ، لاجرم اكثر خلق به فراغبال روى به معسكر حجاج نهادند . حجاج فرمود كه همه ايشان را كه يازده هزار نفر بود گردن بزدند . * * * [ فوت محمد حنفيه ] و در اين سال ابو القاسم محمّد بن على المرتضى ، كه مشهور است به محمّد حنفيه ، به جوار حضرت حقّ پيوست . او به وفور علم و عمل موصوف بود و به كمال فضل و شجاعت موصوف . حضرت سيّد المرسلين ، عليه و آله صلوات ربّ العالمين ، امير المؤمنين على ،